In de door de coalitie Professional Centraal van Salland United georganiseerde bijeenkomst over zeggenschap bij zorg- en welzijns professionals, kwam naar voren dat meer zeggenschap leidt tot meer werkplezier, betere kwaliteit van zorg en minder de behoefte om te vertrekken uit de zorg. Een win-win-win situatie dus. Tijdens de bijeenkomst werd ook de lancering van een klankborgroep zeggenschap voor de regio Salland gelanceerd.
Een van de inleiders op deze ochtend in de Deventer Gasfabriek was Loes van Wees van het Landelijk Actieplan Zeggenschap. Ze ging onder meer in op de vraag wat zeggenschap nu eigenlijk is. Ja, het is een containerbegrip, maar toch is er iets van een definitie: als professional kun je beslissen als het over jouw beroep gaat. Én: je krijgt en neemt de kans om invloed en inspraak te hebben wanneer het jouw beroep raakt. ‘Zeggenschap is geen doel op zich, maar een middel om ergens te komen.’ Loes liet ook op basis van onderzoek zien wat zeggenschap oplevert. Als je meer zeggenschap toont, vind je je werk leuker en ben je minder snel bereid om het vak te verlaten. Binden en boeien dus. Maar het levert in the end ook betere zorg op.
Drie niveaus
Er zijn drie niveaus van zeggenschap: op organisatieniveau, op teamniveau en op individueel niveau. Op organisatieniveau moet je denken aan organen als de Verpleegkundige Adviesraad (VAR) en de Cliëntenraad. Het Deventer ziekenhuis kwam vertellen op de bijeenkomst wat de VAR in het DZ doet wat betreft zeggenschap. Zo hebben ze daar een Chief Nursing Officer die zeggenschap in het bestuur belegt. Zeggenschap op teamniveau gaat vooral over hoe je jouw stem binnen het team waar je werkt kunt laten horen. Teammanagers zijn daarom belangrijk stelde Loes. Teammanagers zijn namelijk de verbinding naar de organen waar beleid wordt bepaald en dus ook wat de ruimte is voor verpleegkundigen om het vak beter en leuker te maken. Op individueel niveau bepaalt zeggenschap onder meer hoe jij met patiënten omgaat en beslissingen kunt en mag nemen omdat je je vak beheerst. Dat het allemaal beter kan, bleek uit een benchmark van het Actieplan Zeggenschap. Landelijk scoort zeggenschap nog steeds maar een magere voldoende. En opmerkelijk: teammanagers zonder zorgachtergrond geven een hoger rapportcijfer over zeggenschap in de eigen organisatie, hetgeen impliceert dat ze minder weten wat er echt op de werkvloer speelt.
Loes van Wees (Landelijk Actieplan Zeggenschap): ‘Zeggenschap is geen doel op zich, maar een middel om ergens te komen.’
Klankbordgroep
De coalitie Professional Centraal greep de ochtend aan om een klankbordgroep in het leven te roepen over zeggenschap. Geen ingewikkeld overlegorgaan, maar een laagdrempelige club die elkaar bijvoorbeeld via mail en polls op de hoogte houdt over de regionale projecten en daar input over vraagt. Hiermee wordt gezorgd voor het praten mét zorgprofessionals in plaats van over. Loes van Wees gaf ook tools en tips (Actieplan Zeggenschap) hoe zeggenschap (op alle drie de niveaus) kunt verbeteren. Pauline van Tongeren (HRM adviseur Dimence) presenteerde nog een ‘kleurenmodel’ op basis van Insights Discovery, dat aanwezigen ter plekke konden invullen om zo meer inzicht te krijgen ‘welk type persoon’ je bent. Weet je dat in teams van elkaar, weet je ook beter hoe je beter kunt samenwerken. Want betere zorg heeft alles met samenwerken en over grenzen heen kijken te maken.
Professional Centraal
De coalitie liet op deze ochtend ook zien met welke thema’s ze bezig zijn binnen Salland United. Van De Duik en een uitwisselingsprogramma tot events en een HR-netwerk. Ook werd Salland United als netwerk nog een keer uitgelicht. Zo werden op deze ochtend diverse ingrediënten van het containerbegrip Zeggenschap ontrafeld. Niet iets dat morgen gerealiseerd is, iets dat een cultuurverandering betekent en tijd nodig heeft, maar de ochtend maakte ook duidelijk dat jijzelf als professional daar wel een bijdrage aan kunt leveren. Neem die ruimte! De cirkel van betrokkenheid zegt namelijk: de enige invloed de je echt hebt, is op je eigen gedrag. Belangrijke take away van de ochtend was ook: durf het gesprek aan te gaan binnen je organisatie of team. Zo kun je zeggenschap verder brengen. Het levert werkplezier, betere zorg en minder vertrektintenties op.
==
Interesse deel te nemen in de klankbordgroep? Meedenken over zeggenschap? Stuur een mail naar Sandra Spekschoor.
