Gezonde kinderen die goed in hun vel zitten en onbezorgd kunnen genieten van sport en spel, het zou vanzelfsprekend moeten zijn. Helaas is dat niet voor alle kinderen het geval. Overgewicht bij kinderen komt steeds vaker voor en dat kan ertoe leiden dat kinderen gepest worden of op een andere manier niet mee kunnen komen met hun leeftijdsgenoten. Sport- en beweegregisseur Anouk Heijnens vertelt vol vuur hoe ze zich vanuit Sportbedrijf Deventer samen met partners uit het netwerk Samen Gezond in Deventer dagelijks inzet voor deze kinderen en aan het voorkomen van overgewicht bij jongeren. Een mooi voorbeeld van preventie en van een project dat past in het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA).
Anouk werkt nu twee jaar als Sport- en beweegregisseur bij Sportbedrijf Deventer. Ze richt zich in haar werk vooral op kinderen tussen 4 en 12 jaar. ,,Mijn werk bestaat uit het leggen van verbindingen tussen partijen die samen iets moois kunnen opzetten rond de gezondheid van de jeugd”, vertelt ze. Als voorbeeld noemt ze het project Gezonde School dat bij basisscholen in Deventer draait. ,,We stimuleren in dit project onder andere het drinken van water op school”, vertelt Anouk. ,,Veel kinderen krijgen pakjes drinken mee met vruchtensap waar veel suiker in zit. Sommigen nemen zelfs blikjes Redbull mee naar school. Als je dit vervangt door water, maak je al een mooie gezonde stap.”
Water drinken
Het leggen van de contacten met de scholen en met de jeugdverpleegkundige en/of combinatiefunctionaris of gezonde schooladviseur die daadwerkelijk naar de scholen toe gaat, is haar belangrijkste taak. ,,Het is voor het slagen van zo’n project noodzakelijk om de leerkrachten mee te krijgen”, zegt ze. ,,Zij moeten het goede voorbeeld geven. Daarom hebben ze van de gemeente Deventer allemaal een Dopper gekregen. Die staat de hele dag op het bureau en de leerkracht drinkt daar zelf water uit. Kinderen die bewust overstappen op water drinken, krijgen ook een Dopper en mogen die op hun tafel laten staan tijdens de les. In andere delen van het land worden hier goede resultaten mee gehaald. We hopen dit in Deventer ook te realiseren. We zijn nog maar net gestart, dus daar valt nog weinig over te zeggen.”
Integrale aanpak
Binnen het netwerk Samen Gezond in Deventer is Anouk projectleider van het project Kind naar een Gezonder Gewicht. Dit project is gestart nadat een collega van haar in Coronatijd signaleerde dat er steeds meer sprake was van overgewicht of zelfs obesitas bij jongeren en basisschoolkinderen. Reden om op onderzoek uit te gaan en die waarneming te checken in Deventer en omgeving. Ook scholen en fysiotherapeuten herkenden dat beeld. ,,We zijn toen op zoek gegaan naar interventies die we konden doen”, vertelt Anouk. ,,We kwamen er al snel achter dat alleen meer bewegen en gezonde voeding niet de oplossing zou bieden. Vaak is er meer aan de hand. Er zijn bijvoorbeeld financiële problemen of relationele problemen in het gezin. Of het kind wordt gepest en heeft psychische problemen. Dat vraagt om een bredere aanpak. Toen kwamen we al snel uit bij het project Kinderen naar een Gezond Gewicht (KnGG) en hebben we subsidie aangevraagd.”
Met het gezin in gesprek
Om de kinderen op weg te helpen naar een gezonder eet- en beweegpatroon wordt het hele gezin erbij betrokken. ,,Soms is het nodig om eerst andere problemen op te lossen voordat je aan gezond eten en bewegen kunt beginnen”, licht Anouk toe. ,,Een gezin krijgt een uitgebreid gesprek met een gezondheidscoach. Die persoon is het aanspreekpunt en regelt dat de juiste ondersteuning ingezet wordt. Als er geldproblemen zijn, dan schakelen we bijvoorbeeld een budgetcoach in. Maar we bieden vooral een luisterend oor. En dat ervaart zo’n gezin als heel positief. Ze kunnen hun verhaal kwijt bij een persoon. Vaak zie je dan ook, dat als de andere problemen aangepakt worden, er ruimte ontstaat voor een gezonder leefpatroon.”
Kansen met het GALA en IZA
Op dit moment begeleidt het team 24 gezinnen. Twee gezinnen hebben het traject al met succes afgerond. ,,Het gaat met kleine stappen, maar dat is niet erg”, aldus Anouk. ,,Het is mooi om te zien dat kinderen al wat krachtiger worden en beter in hun vel zitten.” Dit project is nu met subsidie vanuit de Lokale Preventie Akkoorden tot stand gekomen, maar het is belangrijk dat het kan blijven bestaan en voor heel Deventer beschikbaar komt. Het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorg Akkoord (IZA) bieden hiervoor kansen en mogelijkheden. De ketenaanpak KnGG is één van de ketenaanpakken waar via een op te bouwen preventie-infrastructuur vanuit het GALA en IZA samen aan gewerkt wordt. Het is nog wel een puzzel, maar een waardevolle stip op de horizon.
Anouk: ,,De GGD heeft tijdelijke subsidie om in de regio de implementatie van Kinder naar een Gezonder Gewicht aan te jagen en te versterken. Vanuit de zorgakkoorden wordt er nu gesproken over het financieren van de gezondheidscoach uit de zorgverzekeringswet. Vanuit het GALA zijn er voor het sociaal domein middelen aan te vragen, maar er moeten nog wel keuzes gemaakt worden. Het gaat vooral om een goed samenspel tussen de zorg en het sociaal domein. Dat betekent dat zowel de zorgverzekeraar als de gemeente hierin een rol hebben. Daar wordt nu ook landelijk over nagedacht. Een goede ontwikkeling, want een gezonde jeugd die in een gezonde omgeving kan opgroeien, is veel waard.”